Registreren | Inloggen       Colofon
  • Home
  • IVAN FERNALD: Reflectie op ons onderwijs - deel 8

Havo onder het vergrootglas

11/08/2017 18:00

Blijdschap en verbijstering bij uitslag Havo 3, drie jaar geleden.-.

Blijdschap en verbijstering bij uitslag Havo 3, drie jaar geleden.-.  

ACHTERGROND - De recente uitslagen van de vwo en havo-examens hebben heel wat stof doen opwaaien. Vanuit vrijwel alle geledingen van de samenleving zijn er ontevredenheidsbetuigingen en alom is er een gevoel van teleurstelling ontstaan. Verwijten worden geslingerd naar de overheid, vakbond, leerkrachten maar er is ook enige kritiek op leerlingen vanwege het ongemotiveerde gedrag.

Tekst: Ivan Fernald - beeld: dWT / Archief

Het ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur (MinOWC) blijkt maar niet bij machte te zijn om het onderwijs in rustig vaarwater te koersen en successievelijk te werken aan opbouw. De incidenten zijn talrijk en er is zelfs sprake van een verstoorde relatie tussen minister en onderwijsvakbond. Het MinOWC heeft aan vertrouwen ingeboet en het onderwijs heeft zijn glans verloren. De onderwijsresultaten zijn al jaren een bron van zorg. Functionele groeperingen hebben uiteenlopende opvattingen met betrekking tot de bedroevende resultaten. Ouders verkeren in het ongewisse. Leerlingen zijn wanhopig en zien door de bomen het bos niet meer. Havo presteert sinds jaar en dag ondermaats. In dit artikel wordt havo nader belicht.

Resultaat direct geslaagden havo

Het landelijk percentage havo direct geslaagden in 2017 is 44 en dat is 1 procent hoger dan het vorige jaar. Er zijn grote verschillen in prestatie tussen scholen maar ook schommelingen van percentages in opeenvolgende jaren zonder dat er een aannemelijke verklaring wordt gegeven. Het beste resultaat is gerealiseerd door Scholengemeenschap Maho. Deze kleine school in Saramacca heeft 59 procent direct geslaagden. Het resultaat van diverse scholen ligt tussen 33 en 59 procent.

Havo mag niet tevreden zijn met een landelijk resultaat direct geslaagden van 44 procent. Er zijn in totaal elf dagopleidingen voor havo. Daarvan zijn er vijf scholen die in 2017 boven het landelijk gemiddelde gepresteerd hebben. Die scholen zijn: SG Maho, SG Nickerie, Henri Hassankhan Scholengemeenschap (HHS), SG Sanatan Dharm en HHS Dependance. De enige school die significant minder scoort ten opzichte van 2016 is SG Kwatta. Deze school valt terug van 67 naar 35 procent.

Directgeslaagden Havo 2017

Zondebok

De stakingen en de daarbij gepaard gaande lesonderbrekingen zijn natuurlijk nooit gunstig voor het onderwijsleerproces. De voorzitter van de vaste commissie voor Onderwijs in DNA houdt de vakorganisatie verantwoordelijk voor het slechte resultaat. Echter, de aanname dat het onbevredigende schoolresultaat in 2017 te wijten is aan de staking van onderwijsgevenden wordt niet bevestigd door de beschikbare data.

Het resultaat direct geslaagden op vwo is ten opzichte van 2016 weliswaar geslonken met 10 procent naar een teleurstellend resultaat van 54 procent maar er zijn ook scholen die significant beter gescoord hebben zoals SG Maho en SG Tamanredjo.

De landelijke percentages van havo zijn vrijwel stationair gebleven. Havo scoort in 2017 gemiddeld 44 procent terwijl het vorig jaar 43 procent bedroeg. In 2015 was het resultaat veel slechter (32 procent) terwijl er geen noemenswaardige lesonderbrekingen waren.

De focus moet gelegd worden op het verzorgen van kwalitatief goed onderwijs en het voorkomen van situaties die aanleiding kunnen geven tot stakingen. Overeenkomsten worden niet altijd door de overheid nageleefd. Zo langzamerhand heeft de mening postgevat dat slechts met krachtige acties belangen kunnen worden veiliggesteld.

Uitschieters in een turbulent jaar

Statistieken wijzen uit dat er scholen zijn die ondanks onderwijsstakingen aanmerkelijk betere resultaten hebben geboekt. Een goed voorbeeld hiervan is de Henri Hassankhan Dependance, met een verrassende sprong voorwaarts van 29 procent in 2016 naar 45 procent direct havo-geslaagden in 2017. Dat is een opmerkelijke stijging in een nogal turbulent jaar.

SG Tamanredjo die in 2016 een schamel resultaat had van 29 procent direct geslaagden scoort nu 44 procent, een toename van 15 procent. SG Tamanredjo verdient enige aandacht omdat de cijfers uitwijzen dat voor zowel vwo als havo het resultaat significant verbeterd is. SG Tamanredjo heeft het beste resultaat behaald met een slaagpercentage van 67 procent voor vwo. Dat is een toename van 12 procent ten opzichte van het vorige schooljaar. Dit geeft aanleiding om na te gaan welke doeltreffende maatregelen zijn genomen om de opgelopen achterstanden weg te werken. Wat is de succesformule? De directeur van SG Tamanredjo beroept zich op een combinatie van factoren die geleid heeft tot de progressie. In het bijzonder noemt hij op: het verschijnsel van een kleine school, een gedreven docentenkorps, motiveringssessies en inhaallessen.

Duurzaamheid

De statistieken laten zien dat er over een reeks van jaren schommelingen zich voordoen in slaagpercentages. Een opgaande lijn wordt doorgaans niet vastgehouden. SG Tamanredjo is in het verleden tamelijk wisselvallig geweest in schoolprestaties. In 2015 bedroeg het percentage direct geslaagden 38. Daarna was er een terugval naar 29 procent in 2016 om vervolgens in 2017 op te klimmen naar 44 procent.

Toelating mulo naar havo en doorstroming

De enorme inefficiëntie wordt zichtbaar indien wij de toelatingspercentages en de doorstroomdata in beschouwing nemen. 11.336 leerlingen hebben in 2016 deelgenomen aan de mulo-toelatingstoets naar havo van wie amper 1.035 voldaan heeft aan de norm. Een select gezelschap van 9,1 procent is in 2016 geslaagd voor toelating havo.

Inmiddels is vernomen dat het toelatingspercentage 2017 van mulo naar havo 10,4 procent bedraagt. 11.560 kandidaten hebben meegedaan aan de toets van wie 1.204 zijn geslaagd. Het percentage voor toelating havo is in de afgelopen tien jaar nooit boven 14 procent uitgekomen.

Slide3

Slechts een derde deel gaat over

Havo is een tweejarige opleiding waarvan de meeste leerlingen er drie jaar over doen. Nagenoeg 40 procent van de leerlingen blijft zitten in het eerste jaar van dit onderwijstype.

Ik heb gemeend om de overgangscijfers van het Openbaar Atheneum (Havo 1) en Havo 3 nader te beschouwen. Dat zijn de grootste scholen die de meeste kandidaten afleveren. Ik baseer mij op de gegevens tot en met 2015 omdat recente data niet voor handen is.

(Data 2015. Overgangscijfers. Bron: Onderzoek en Planning MinOWC)

Overgangscijfers Havo

Minder dan een derde deel van de studenten wordt bevorderd naar het examenjaar havo. Indien de zittenblijvers en drop-outs (voortijdige schoolverlaters) in beschouwing worden genomen blijkt dat 70 procent van het Openbaar Atheneum (Havo 1) in 2015 niet doorstroomt. Voor Havo 3 is het 68,7 procent. Het percentage drop-outs is ook bijzonder hoog. Als de overgangspercentages van deze grote scholen representatief zijn voor alle havo-scholen, dan mogen wij aannemen dat slechts 32 procet doorstroomt naar de examenklas. (Dit getal is naar boven afgerond).

In 2014 hebben 11.128 kandidaten meegedaan aan de toelatingstoets van wie slechts 1.345 leerlingen zijn geslaagd. Van deze groep is 32 procent in 2015 bevorderd naar de examenklas. Dat komt overeen met een aantal van 430 studenten. Het landelijk eindresultaat havo (na herexamen) in 2016 was 60 procent. Indien dit percentage in relatie gebracht wordt met de groep van 430 studenten die doorgestroomd is naar de examenklas, dan zal blijken dat slechts 258 studenten uit deze groep slagen.

Neemt u er nota van:Uit de groep van 1.345 studenten die in 2014 is toegelaten tot havo gaan 430 over in 2015. Vervolgens slagen er ongeveer 258 studenten voor het examen in 2016.

Deze exercitie geeft aan hoe inefficiënt dit onderwijstype is. De doorstroming laat te wensen over. Voor een exacte berekening moeten de afzonderlijke percentages en aantallen van de diverse havo-scholen in kaart gebracht worden. Die data is vooralsnog niet volledig beschikbaar.  ◊  (Wordt vervolgd)

Ivan Fernald

Ivan Fernald was twintig jaar directeur van het Instituut voor Middelbaar Economisch en Administratief Onderwijs (Imeao) en was minister van Defensie van 2005-2010 in het kabinet van president Venetiaan. Als manager bij RPBG heeft hij in de afgelopen vijf jaar ook de praktische kant van de economie ervaren en heeft hij de leiding gehad van Suriname Information Technology Training (Sitt). Fernald is momenteel parttime docent op het instituut voor opleiding van leraren (IOL). Er zijn eerder publicaties van zijn hand verschenen waarbij onderwijs in relatie wordt gebracht tot nationale ontwikkeling.

Share on Facebook    

Gerelateerde Paramaribo Post artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina