• Home
  • ‘Zonder vrijheid ben je altijd wat een ander wil dat je bent’

‘Zonder vrijheid ben je altijd wat een ander wil dat je bent’

02/11/2016 17:00

‘Zonder vrijheid ben je altijd wat een ander wil dat je bent’

 

INTERVIEW - Er zijn Surinamers die in het buitenland wonen en werken. Deze Sranan pikin (jong en oud) timmeren flink aan de weg en presteren uitzonderlijk. Maar wie zijn deze pronkstukken, wat zijn hun passies en waarin zijn zij geworteld?

Tekst: Erna Aviankoi - beeld: privécollectie Elvira Sweet

BURGERS DIE TIJDENS de koloniale periode minstens tien jaar hadden gewerkt voor de Surinaamse overheid, kwamen in aanmerking voor het West-Indische verlof. Walther Sweet en Harriëtte Sweet-Leeflang vielen in 1956 onder deze groep en vertrokken naar Nederland.

Het jaar daarop, op 12 december, zag Elvira Sweet het levenslicht, als derde kind, tevens tweede dochter van het gezin. Als zij twee jaar oud is, keren haar ouders terug naar Suriname en groeit zij hier op tot haar drieëntwintigste. Wie opgroeit in multicultureel Suriname, krijgt 'leren leven met diversiteit' in zekere mate mee. Wie hiervoor gevoelig is en er ook nog voor openstaat, wordt gevoerd naar het front van activisme.

Sweet is hiervan een sprekend voorbeeld: het boegbeeld van dé Surinaamse vrouw met het hart bij de mofinawans. In haar jonge jaren raakte Sweet al ontroerd door de noden van onder andere het alleenstaand moederschap waarbij kinderen door hun financiële thuissituatie mindere kansen hadden op een goede opleiding.

Ik vind het belangrijk om alles uit het leven te halen

Het onoverkomelijk gevolg was vaak dat de meisjes al gauw belandden in een vicieuze cirkel van armoede en zelfs ook tienermoeder worden. Sweet heeft door de jaren heen een duidelijke kijk ontwikkeld op het doorbreken van barrières.

"Ik word regelmatig als rolmodel gevraagd om jongeren te inspireren. Dat doe ik graag. Door het delen van mijn kennis en ervaringen, coach ik jongeren om hun talenten in te zetten en zich niet laten beïnvloeden door omstandigheden. Ik vind het belangrijk om alles uit het leven te halen, mijn talenten volop te benutten en in te zetten voor het mee creëren van een nog mooiere wereld. Verder probeer ik door mijn passie ook meer mensen te beïnvloeden om hetzelfde te doen. Veel mensen laten kansen onbenut omdat ze teveel bezig zijn met het verleden en minder energie steken in een nieuwe toekomst."

Tot de dag van vandaag heeft Sweet in Nederland een prominente rol in de politieke arena. De oud-bestuurder doet het nu wat rustiger aan, maar niet minder druk. Zij is nog lid van de politieke Partij van de Arbeid (PvdA) en daarnaast verbonden aan verschillende onderwijs- en maatschappelijke organisaties.

Stokpaardjes

Elvira Sweet (3)

SWEET MAG OPRECHT een bestuurder in hart en nieren worden genoemd. "Ik ben dankbaar dat ik in de afgelopen jaren als bestuurder een bijdrage heb mogen leveren aan de Nederlandse samenleving. Dit heb ik gedaan door leiderschap te tonen op momenten waarop het nodig was. Daarnaast ook de durf gehad heb om misstanden aan de orde te stellen en aan te pakken.

Verder heb ik geleerd om daarbij vooral ook authentiek te zijn." Haar mening over gendergelijkheid en rechttrekken van maatschappelijke ongelijkheden zijn overduidelijk. Zij komt onvoorwaardelijk ook op voor verbetering van de positie van de vrouw. Authenticiteit en persoonlijke vrijheid zijn haar stokpaardjes. Als coach gelooft zij er heilig in dat zonder vrijheid, het individu altijd zal zijn wat een ander wil dat het moet zijn.

Zelfbewust en zelfverzekerd als zij is, staat zij ook altijd klaar voor actie. Vanuit haar eigen bureau, EMS Consultancy, voert Sweet opdrachten uit op het gebied van interim-management, lezingen, dagvoorzitterschap en coaching. Sommige mensen kunnen niet met één woord omschreven worden door de omvangrijkheid van hun werkgebied en ervaring. Sweet valt onder deze categorie.

 Waar woon en werk je nu?

"IK WOON EN werk in Amsterdam en ik heb mijn eigen consultancy. Daarnaast ben ik toezichthouder bij een aantal maatschappelijke organisaties. Ik ben mij nu aan het oriënteren op nieuwe uitdagingen. Ik word door veel organisaties gevraagd om een betekenisvolle rol te vervullen."

"Mijn carriere begon in het Surinaamse onderwijs. Ik heb gewerkt in Saramacca, Lelydorp en op de Laetitiaschool, een lbo voor meisjes. Ik werd mij toen bewust van de kwetsbare maatschappelijke positie van meisjes met een lagere opleiding. De meisjes en hun privésituaties hebben een onuitwisbare indruk op mij gemaakt. Ik begon toen te sympathiseren met de Volkspartij in Suriname. De partij die toen af wilde rekenen met de gevestigde orde."

Mijn belangstelling voor de politiek is dus in Suriname ontstaan

In Nederland heeft Sweet diverse maatschappelijke functies in het onderwijs, welzijn- en zorgsector gehad. "Ik werd mij steeds meer bewust van het feit dat de multiculturele samenleving in Nederland zeer moeizaam tot stand kwam en dat er meer inspanning nodig was om invulling te geven aan een diverse samenleving. Daarnaast kreeg ik steeds meer drive om een betekenisvolle positie in Nederland in te nemen om een aantal veranderingen teweeg te brengen."

Sweet werd uiteindelijk lid van de PvdA. In 1998 begon ze als raadslid in de gemeente Amsterdam. Ze combineerde deze positie met een fulltime baan en het moederschap. "Ik ben overigens van mening dat het actief worden in de politiek een roeping is", zegt Sweet die een zoon heeft. "Als er een beroep op je gedaan wordt om je in te zetten voor de samenleving is dat een groot voorrecht. Het gaat hierbij vooral om een bijdrage te leveren aan de samenleving als geheel en niet om louter persoonlijke belangen."

Vanaf 2002 mocht zij besturen in het 'meest spannende' stadsdeel van Amsterdam. Amsterdam-Zuidoost, inclusief de Bijlmer. Ze werd stadsdeelvoorzitter. "Met veel enthousiasme heb ik daar de problemen aangepakt. Het was een stadsdeel waar de veiligheid, de drugsproblematiek en het slechte imago de nodige aandacht vroegen. Een gebied met mensen afkomstig uit meer dan tachtig landen. Ik heb er tot 2010 gewerkt en ben trots op de bereikte resultaten. De Bijlmer is nu een relatief veilig deel van Amsterdam waar mensen graag wonen, werken en recreëren."

Daarna begon zij haar eigen consultancy, gericht op onder andere het adviseren van bestuurders in het openbaar bestuur. In 2011 werd zij de eerste zwarte gedeputeerde in het college van Gedeputeerde Staten (dagelijks bestuur) van de provincie Noord-Holland. Als gedeputeerde heeft Sweet zich beziggehouden met openbaar bestuur, jeugdzorg, cultuur en Europa. "Helaas heeft mijn partij tijdens de laatste provinciale verkiezingen veel zetels verloren en ik ben niet teruggekeerd in het bestuur."

Elvira Sweet (1)

Hoe kan je gezin/familie omschreven worden? Religieus, sociaal-maatschappelijk betrokken, cultuur, kunstzinnig? In welke mate heeft die vorming invloed gehad op jouw 'eigen zijn'?

"NIET RELIGIEUS, MAAR Godvrezend, sociaal maatschappelijk betrokken, ambitieus, niet cultureel en kunstzinnig. Zo omschrijf ik het gezin waaruit ik kom. Mijn moeder was nog op zeer hoge leeftijd actief in het rooms-katholieke kerkbestuur.

Mijn vader heeft op jonge leeftijd de hoofdakte behaald en ging daarna door met het behalen van zeven andere bevoegdheden in het onderwijs. Hij werd in het begin van de jaren zeventig hoofd van de Mgr. Wulfinghschool, de eerste rooms-katholieke gemengde Mulo voor jongens en meisjes. Mijn moeder begon als verpleegkundige en was de laatste dertig jaar vóór haar pensionering, hoofd van de voormalige Surinaamse Bloedtransfusiedienst.

In ons gezin werden goede schoolprestaties erg gewaardeerd. Vooral mijn vader, hij vond dat wij alle kansen moesten pakken om door te leren. Het stimuleren van de kinderen om zoveel mogelijk diploma's te behalen was een belangrijke ambitie van mijn ouders. Mijn oudste broer ging naar Nederland voor een tandartsenstudie. Hij heeft het helaas niet gered. Mijn oudere zuster is arts geworden en werkt in het 's Lands Hospitaal en mijn jongere zus is medisch specialist, anesthesioloog, in een ziekenhuis in Amsterdam."

 Wat is jouw visie op persoonlijke ontwikkeling?

"HET LEVEN IS een leerproces. Ik geloof dat je door minder goede ervaringen veel leert en er sterker door wordt. Het vergaren van kennis is geen doel op zich, maar de praktische toepassing daarvan is erg belangrijk."

Wie zijn jouw belangrijke voorbeelden qua levenshouding?

"IK BEN OP de eerste plaats geïnspireerd door mijn moeder die vanaf de jaren zestig een belangrijke positie heeft gehad in de Surinaamse samenleving. Zij was een vrouw met durf die onder hoge druk heel goed kon presteren. Daarnaastben ik altijd ook zeer geïnteresseerd geweest in de zwarte burgerrechtenbeweging in de Verenigde Staten (VS).

Ik heb grote bewondering voor de rol van Angela Davis, een activiste die met gevaar voor eigen leven een prominente rol had in het verbeteren van de maatschappelijke positie van zwarten in de VS.

Tot slot ben ik erg onder de indruk geraakt van dr. Myles Munroe, een evangelist uit de Bahama's die zich heeft ontwikkeld tot een internationale autoriteit op het gebied van leiderschap. Hij heeft velen gemotiveerd om leiderschap te tonen en daarbij vooral visie gestuurd aan de slag te gaan. Hij heeft meer dan veertig boeken geschreven die vertaald zijn in meer dan dertig talen."

Wonen zover van huis, wat betekent dat?

"SURINAME IS EEN prachtig land. Ik vind het altijd fijn om er zijn. Ik heb een blijvend nostalgisch gevoel als ik door de stad loop. Ik denk dan aan de mooie jeugdjaren die ik er heb doorgebracht. Ik zie ook steeds mooie uitdagingen om mee aan de slag te gaan. Ik woon inmiddels langer dan dertig jaar in Nederland en Amsterdam vormt mijn thuisbasis. Mijn zoon woont er en ik ben ook verknocht aan deze stad. Ik ben in de toekomst wel van plan om nog vaker in Suriname te zijn."

Elvira Sweet (4)

Tot slot, wat is jouw boodschap aan andere Surinamers?

"MIJN BOODSCHAP RICHT ik tot de vrouwen. Ik denk dat er nog steeds veel te verbeteren is aan de positie van de vrouw in Suriname. Ik ben echter er wel van overtuigd dat veel vrouwen de leiderschapskwaliteiten hebben om situaties te veranderen. Een belangrijke voorwaarde is en blijft het verwerven van sociale en economische zelfstandigheid door opleidingen succesvol af te ronden en belangrijke posities te claimen.

Ik besef tegelijkertijd dat het niet vanzelfsprekend is en dat de overheid dit ook moet stimuleren. Het vraagt zelfvertrouwen en durf van vrouwen om af te rekenen met vooroordelen en door het glazen plafond heen te breken."

Share on Facebook    

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina