• Home
  • ‘Geen enkel mens is arm geboren’

‘Geen enkel mens is arm geboren’

28/09/2016 17:00

‘Geen enkel mens is arm geboren’

 

INTERVIEW - Mediaman van het eerste uur. Roy Ristie (60), vader van Quintis Ristie. Om woorden zit hij niet verlegen. Zijn visie op menselijk kapitaal kreeg al in zijn jonge jaren vorm. “Waar wij collectief voor moeten zorgen, is dat elk persoon zijn talent kan ontwikkelen.”

Tekst: Tascha Samuel-Aveloo beeld: Jason Leysner

DE VOGELS FLUITEN in de mooie tuin van het ouderlijk huis van Ristie. Maar die worden snel overstemd door de elektrische zaag van de buurman. "Waar gaan we zitten, hier gaat niet lukken", stelt Ristie. Waarop zijn moeder - een vrolijke en stevige negentig plusser - voorstelt dat we in de keuken met de ventilator aan ons gesprek voeren. Gezellig en koel, zeker als hij een lekker fles gemberbier erbij haalt.

Als je de naam Ristie hoort, dan is de link met media snel gelegd: Ricky Ristie in Nickerie, Quintis Ristie op onder meer de radio en dan is er de oudere generatie die beter bekend is met de naam Roy Ristie. Hij verwierf in Suriname voornamelijk faam met de vele jongerenprogramma's die hij in de jaren zeventig presenteerde, zoals 'Met de gids in de hand'. Later veranderde dat in 'Voor de jeugd door de jeugd' bij Radio Apintie.

Ik vond het belangrijk dat er voor jongeren op de radio iets te doen was

"Ik heb mij altijd ingezet voor jongeren, jongereneducatie en het jongerenparlement. Ik heb heel veel gedaan op dat gebied. Ik vond het belangrijk dat er voor jongeren op de radio iets te doen was. Tot op dat moment waren het voornamelijk tienerprogramma's met plaatjes aanvragen en correspondentie. Dus niet echt dingen die in de educatieve sfeer lagen."

Gewoon radiomaken zat er bij Ristie niet in. Hij meende toen al dat je er wat van moet leren en dat de radio een ideaal medium is om educatief en vormend bezig te zijn. Hij werkte bij het maken van het programma met bekende radionamen als Roy Heave en Leo Lieuw.

Reclamebureau

Royristie

OMDAT HIJ ZOVEEL moglijk jongerenprogramma's wilde maken op de radio en zich niet wilde binden aan bepaald station, kwam hij daarna terecht bij Radio Paramaribo (RP the Hot one). Daar werkte hij aan een ander jongerenprogramma: 'Youth Information'. "Dat was mijn eerste echte radiobaan. Ik kreeg de ruimte om mij te oriënteren en te verrijken met een schriftelijke opleiding journalistiek met materiaal dat ik kreeg opgestuurd uit Nederland. Maar ook de reclame interesseerde mij.

Ik leerde van anderen, las veel en in 1973 heb ik mij met mijn eigen reclamebureau, Rostov's Advertising, ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en Fabrieken", (KKF) vertelt Ristie. Hij huurde een klein pandje aan de Koningstraat en was de jongste ondernemer die ingeschreven stond bij de KKF. Hij kocht zendtijd bij Rapar, die hij vulde met het reclameprogramma 'Sala torie'.

Op bezoek in Suriname

IN 1977 VERHUISDE HIJ naar Nederland en sindsdien komt hij geregeld in Suriname op bezoek. "Niet op vakantie. Ik heb mij altijd opgesteld als onderdaan van het Koninkrijk der Nederlanden. Daar maakte Suriname deel van uit. Ik ben het zo komen aantreffen. Sommigen werken op Paranam maar wonen in Paramaribo. Daarom vind ik het grappig dat als ik hier ben ze überhaupt de durf hebben om te vragen of ik op vakantie ben."

Je vraagt een Nickeriaan niet of hij op vakantie is in Nickerie

Volgens hem kun je niet op vakantie zijn op een plek waar je navelstreng begraven is. "Net alsof je een Nickeriaan vraagt of hij op vakantie is in Nickerie." Hij verhuisde dus naar die 'andere stad van het Koninkrijk der Nederlanden', Amsterdam, om verder te studeren, leven en werken. Hij studeerde voor reclameadviseur, want nu bekend staat als marketing en communicatie.

Ristie legt uit dat hij dat toendertijd in Nederland een scherpe scheiding was tussen journalistiek, communicatie (voorlichting) en commerciële marketing. "Dat terwijl in Suriname die dingen altijd wel raakvlakken hadden. Dat maakte mij een expert op het gebied van de verstrengeling, oftewel de verbinding tussen die drie."

Integriteit

Royst 

RISTIE WAS ZICH ook heel bewust dat journalistiek bezig zijn een 'andere tak van sport' en een geheel andere discipline is. "Dus moet je de nodige integriteit aan de dag leggen. Het kan niet zo zijn dat je voor reclamebureau X of bedrijf Y een reclame doet en dat je journalsitiek bezig bent met programma's die consumenten op een objectieve manier moeten informeren over de kwaliteit van een bepaald product of een bepaald bedrijf. Ik wil te allen tijde vrij kunnen zijn als het gaat om journalistieke activiteiten en om te kunnen publiceren, zoals het van mij verwacht wordt als een integer journalist.

Op het moment dat ik denk dat ik dat niet meer voor de volle honderd procent kan doen en dat mensen niet blind kunnen vertrouwen op datgene wat ik communiceer in mijn hoedanigheid als journalist, dan moet ik afbouwen." Dat heeft hij de afgelopen jaren dan ook gedaan doordat hij het accent wat meer verlegde naar het gebied van overheidsvoorlichting.

Maar hij ging zich ook bezig houden met andere dingen in de commerciële sfeer en op het terrein van marketing en reclame. "Nu ben ik als mens zelf zo dat ik geen reclame maak voor dingen waar ik niet achter sta. Hoeveel mensen me ook willen betalen. Dat is misschien wel een hele aparte redenering. Want als je slager bent, dan verkoop je vlees. Maar er zijn ook slagers die principieel geen varkensvlees verkopen."

Bekwamen

RISTIE MEENT DAT je als mens vooral moet weten 'wat wil jij?'. Dat begint al bij de jongeren. Die zouden in zijn ogen vanuit hun talent gestimuleerd moeten worden om te studeren, om zo het maximale uit hun potentie te halen. "Daarbij zou je als individu ernaar moeten streven om een gevoel van relativatie te ontwikkelen om zo je plaats in het grotere geheel te kunnen zien. Dat zijn dingen die ik met de opvoeding heb meegekregen. Daar ben ik heel trots op.

Mijn moeder Esselien Alvares en mijn overleden vader Frits Ristie hebben mij een aantal dingen in het leven meegegeven. Ik moet zeggen dat ik van mijn ouders meer heb geleerd dan welke school dan ook. De beste opleiding is je opvoeding en vorming. Dat is namelijk bepalend voor hoe je als mens in de samenleving staat. En natuurlijk zijn educatie, scholing en specialisatie op een bepaald gebied van belang.

Je gaat kijken wat je nodig hebt om je talent te ontwikkelen 

Jezelf bekwamen in wat jouw talent is. Je moet nooit proberen iets anders te doen, omdat mensen vinden dat je dat of zus moet worden. Nee!", stelt Ristie resoluut. Maar de voorwaarde is volgens hem wel dat je jezelf als mens leert kennen om van daaruit te kunnen kijken naar 'wat wil ik, waar wil ik naar toe, wat kan ik en hoe ga ik het aanpakken om het te ontwikkelen'.

"Je gaat kijken wat je nodig hebt om je talent te ontwikkelen om in de samenleving een rol te spelen. Allereerst om voor jezelf te zorgen en daarnaast een bijdrage te leveren aan de samenleving waar je deel van uitmaakt. Het is een morele verplichting. Je moet ervoor zorgen dat je jezelf ontwikkelt en dan keuzes maken", oreert Ristie wijs.

Evenredige bijdrage

Ik wil als volwaardig mens met een handicap kunnen functioneren

VOLGENS RISTIE IS het ontwikkelen van kader vooral gebaseerd op de mogelijkheden die gecreëerd moeten worden door het collectief. Door de brede ontwikkeling van kader zou het niet zo hoeven te zijn dat een deel van de samenleving voor de ander moet zorgen tenzij ze volledig beperkt zijn en niet kunnen werken en uiteraard de seniore burgers die hun plicht reeds vervuld hebben.

Hij haalt als voorbeeld een goede vriend van hem aan, Maikel Sabajo uit Redi Doti, die een visuele beperking heeft. "Hij is masseur en hij heeft zich daarin ontwikkeld. Die man zegt: 'ik zal nooit willen bedelen. Ik wil niet als een zielige gehandicapte in dit land willen leven. Ik wil als volwaardig mens met een handicap kunnen functioneren'.

Dit betekent dat de voorwaarden die daarvoor nodig zijn, collectief moeten worden geschapen. Hij wil van jou geen tientje of een andere donatie. Hij wil werken! Dat zijn dingen die kansen bieden. Iedereen heeft aangeboren skills. En als je de gelegenheid hebt om die te ontwikkelen, dan kunnen we allemaal een evenredige bijdrage leveren aan de ontwikkeling van onze maatschappij."

Menselijk kapitaal

MENSEN DIE ZICH verwant voelen met Suriname en in toenemende mate overal in de wereld wonen zetten het land positief op de kaart. Op allerlei gebieden zoals in de sport, wetenschap, entertainment en cultuur. "Die potentie moeten we echt benutten. Dat is in het belang van één van de belangrijkste kansen die door deze mensen buiten Suriname gecreëerd worden, te weten toerisme. Zij zijn de natuurlijke ambassadeurs die een evenwichtig beeld helpen scheppen van Suriname dat weer economisch voordeel oplevert."

Dit artikel is verschenen in onze bijlage van 24 september 2016

Share on Facebook    

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina