Registreren | Inloggen       Colofon
  •  
  • Home
  • '20/'21: Terugblik en vooruitzicht

'20/'21: Terugblik en vooruitzicht

20/12/2020 12:12 - Euritha Tjan A Way

Suze Holband, Marvin Dipoikromo, Malcolm Bilkerdijk en Ann Hermelijn blikken terug op 2020, maar kijken ook vooruit naar 2021.

Suze Holband, Marvin Dipoikromo, Malcolm Bilkerdijk en Ann Hermelijn blikken terug op 2020, maar kijken ook vooruit naar 2021.  

PARAMARIBO - De wereld is bijna weer bij af met Covid-19. De aantallen nemen toe in Europa en landen beginnen weer in total lockdown te gaan. Tegen de achtergrond van een aangepast jaar wegens Covid-19 blikt 'Mens en Maatschappij' terug op het jaar met vier mensen, allen professional op hun vakgebied. We kijken ook vooruit, want stilstaan is voor geen van hen een optie.

Vaccineren tegen Covid-19 of niet? Zelden heeft een vraag deze generatie zo bezig gehouden. Te vergelijken met 'Hamlet' van Shakespeare zijn: 'to be or not to be? Wie zal het zeggen? Of is het 'ik ben gevaccineerd, dus ik ben'. Hoe het ook zij, met Covid-19 gaan we moeten leren leven. Zo weet Suze Holband, verpleegkundig directeur van 's Lands Hospitaal. "Kijk maar naar ziektes als polio en gele koorts. Daar zijn ook vaccinaties tegen, maar het duurt een hele tijd voor zo een ziekte echt is uitgeroeid."

De verpleegkundig directeur heeft een bewogen jaar achter te rug. Niet vreemd trouwens: "terwijl heel Suriname nog doorging met het normale leven, waren wij in januari op directieniveau en op niveau van verpleegkundige directeuren al scenario's aan het bedenken en uitwerken voor het geval Covid-19 Suriname zou bereiken. En toen de eerste besmette persoon zich in maart van dit jaar meldde, trad alles dus in werking", zegt Holband.

 

Angst

's Lands Hospitaal dat vooral bekendstaat om het Moeder en Kindcentrum van Suriname werd belast met de opvang van Covid-19-patiënten die niet in de Intensive Care Unit (ICU) hoefden. "Dus de mensen werden toen eerst opgevangen in het Streekziekenhuis Wanica en daarna door ons behandeld. Wie ernstig ziek was en op de ICU moest, ging naar het Rooms-katholiek Ziekenhuis."

Dat eiste een enorme aanpassing van de zorgverleners, want de zorg voor de mensen die andere aandoeningen hadden ging door. "En we moesten allerlei maatregelen treffen om ervoor te zorgen dat Covid-19 niet via bezoekers het ziekenhuis binnenkwam." Daarnaast zijn verpleegkundigen ook mens. Het is een nieuwe ziekte en ze waren ook best angstig over wat met hen zou gebeuren. "Ik kreeg verhalen te horen van mensen die na het werk eigenlijk niet welkom waren thuis, de familie thuis was bang. We hebben gesproken met de mensen, we blijven praten, maar niemand kan je persoonlijke beslommeringen voor je dragen," zegt Holband.

 

Have a heart

"Het was voor de verpleegkundigen geen makkelijke taak, maar we doen het werk met ons hart. We zijn in het begin ook flink verwend door allerlei mensen, een was een oude dame van ouder dan tachtig jaar die tot twee keer toe uit haar pensioen spullen heeft gekocht en beschikbaar heeft gesteld aan onze keuken om klaar te maken voor de verpleegkundigen. Ook particuliere ondernemingen hadden acties voor verpleegkundigen. Dat zijn kleine dingen die we zeer op prijs stelden, want niemand zal ons kunnen betalen voor het werk dat we met ons hart doen voor mensen."

Dat gezegd hebbende is de verpleegkundig directeur er niet over te spreken dat de verpleegkundigen zo lang moeten wachten op hun Covid-toelage, als laatst salaris ontvangen en ook nog als laatste de novemberbonus hebben gehad. "Have a heart. We hebben een eed afgezworen om onze medemens te helpen, dus we gaan nooit weigeren, maar kom de afspraken met ons na en geef ons op tijd wat met ons is afgesproken", zegt ze.

Holband voelt nu daar zij haar jaarverslag aan het maken is, ook wat weemoed. "Doordat onze focus zo erg was op Covid-19, hebben we soms de andere aandoeningen minder snel herkend en we hebben er ook minder aandacht voor gehad. En Surinamers komen meestal al laat naar de dokter, wat met Covid-19 is toegenomen. Daardoor heb ik sommige kritieke gevallen gehad die net te laat waren." En wat Holband echt treft, is dat 50 procent van de baby's die zijn geboren in het ziekenhuis niet zijn geweest voor de nacontrole. "En dat vind ik heel erg. Doordat we zo gefocust waren op Covid-19 zijn we er zelf ook niet achter aan gegaan. Dat baart zorgen voor het komend jaar", zegt Holband.

 

Creativiteit

Zij heeft in de afgelopen maanden en zeker deze maand een stijging gezien van het aantal bevallingen. "In december krijgen we meestal de wandelmars baby's, dit jaar zijn het kennelijk de lockdown baby's, want in april was het keihard lockdown", lacht Holband. Marvin Dipoikromo, gynaecoloog bij het Diakonessenhuis wil in tegenstelling tot Holband niet praten van een stijging van het aantal bevallingen. "Dat zullen de cijfers volgend jaar moeten uitwijzen. En of het door Covid-19 komt, zullen we moeten onderzoeken. We hebben de zorg naar de zwangere toe wel constant laten doorgaan, terwijl we de andere gynaecologische aandoeningen wat minder hebben gehad. We hebben heel veel creativiteit aan de dag moeten leggen om de afspraken te spreiden en door te laten gaan. Veel hebben we opgevangen door zaken online af te handelen en telefonisch", zegt Dipoikromo.

De gynaecoloog zegt te houden van zijn vak en toch heeft hij dat in het afgelopen jaar net als de andere specialisten in het Diakonnessenhuis kort moeten stoppen, omdat de dienstverlening wegens gebrek aan geld om noodzakelijke apparaten te vervangen of te repareren werd gestaakt. "Dat was een kritiek punt voor ons, maar we moeten verantwoord bezig zijn." Dat heeft er natuurlijk toe geleid dat er minder patiënten zijn gekomen. "Daarnaast moest een deel van de capaciteit vrij blijven voor opvang van Covid-19-gevallen en ook de operaties zijn veel minder geweest."

Niet alleen Covid-19 had een impact op 2020, ook de economische situatie en de manier waarop verzekeringsmaatschappijen de verschuldigde gelden maar mondjesmaat uitbetaalden maakten het werk minder leuk. "Het kan niet zo zijn dat je 60 procent van je tijd besteed aan administratieve rompslomp om je geld te krijgen. Specialisten zijn de enige mensen die werken met een stuk papier als garantie voor betaling. Dan kan het niet zo zijn dat als wij het hebben, dat we nog achter ons geld aan moeten zitten."

Dipoikromo antwoordt op de stelling: specialisten zijn grootverdieners, dat mensen alleen kijken naar het geld. "Maar hoeveel van deze mensen zien wanneer we drie uur in de ochtend uit bed komen, in het ziekenhuis blijven tot zeven uur om even naar huis te gaan om te baden en negen uur weer present te zijn? Als ik kijk naar de uren die ik maak en het geld dat ik ervoor krijg, hoor ik mijn vrouw vaak zeggen dat ik ander werk moet gaan doen", zegt Dipoikromo.

 

Juni of september

Naast de verpleegkundigen en specialisten heeft de entertainment en kunst- en cultuurwereld een enorme slag moeten incasseren door de beperkingen die gepaard gaan met het voorkomen van de verspreiding van Covid-19. Ann Hermelijn weet daar alles van. Zij is al jaren actief in de wereld van theater en andersoortige evenementen. "Aan het begin in maart had ik een persoonlijk verlies te verwerken. Dus ik was blij dat ik door Covid-19 even niets hoefde te doen. Maar we wisten natuurlijk niet hoe lang dit zou duren en dachten eigenlijk in juni of hooguit september de draad weer op te pakken", zegt Hermelijn.

Maar het duurde even en het duurt nog. "Dat heeft verschillende effecten gehad. Een deel van de collega's in de branche was echt in shock, bijna depressief en een ander deel ging hier heel goed mee om. Ze gingen via online allerlei dingen doen, workshops geven, leuke producten verkopen. En natuurlijk is het kijken wat aanslaat en wat de consument wil betalen want het gaat niet alleen om Covid-19, ook de economische situatie is baldadig", zegt Hermelijn.

 

Suriname Adventures- Tan Dyaso

Zijzelf kwam samen met Nessa Brahim op het idee een leuke tv-productie te starten. "We wilden iets dat mensen blij zou maken, dat de bedrijven in het toerisme een push zou kunnen geven en dat nog eens veilig was. En doordat we enkele grote bedrijven meekregen die wel wat zagen in het project en doordat de oorden die we belichten meewerkten is Suriname Adventures- Tan Dyaso van de grond gekomen. Het team heeft onder deze naam vijf producties gemaakt van vakantieplekken in Suriname. De teasers worden deze maand vertoond en vanaf januari komt om de drie weken een van deze vijf delen op de buis via ATV en Supreme TV. "Dus door Covid-19 heb ik leren produceren voor televisie. Ik heb mijn kennis over evenementen en toerisme bij elkaar gebracht en samen met anderen kwam dit resultaat", zegt Hermelijn.

 

Geen standaarden

In tegenstelling tot de entertainmentbranche maakt de sector beveiliging nu een boom mee. Door de eis dat vakantiegangers die naar Suriname komen een beveiligingsbedrijf moeten huren om de thuisquarantaine te bewaken, zijn er steeds meer van deze bedrijven. Malcolm Bilkerdijk van het beveiligingsbedrijf Inproser is daar niet zo blij mee. "Omdat er geen standaarden zijn in deze sector, kan iedereen met zo een bedrijf starten. Als je je maar inschrijft bij de Kamer van Koophandel en Fabrieken zit je goed", zegt Bilkerdijk. "Dat zegt niets over de kwaliteit."

In maart toen de eerste besmetting met Covid-19 bekend werd, zou Inproser net een team van hondentrainers uit het buitenland op bezoek krijgen voor de reguliere training van de viervoeters. "Dat hebben we intussen opgevangen via allerlei online mogelijkheden, maar ons bedrijf heeft wel een klap gehad. Mensen zijn gaan bezuinigen op beveiliging. NV Havenbeheer bijvoorbeeld was een van onze belangrijkste klanten en dat viel weg. Ook het ISO-certificeringsproces waardoor het bedrijf moet, liep enige vertraging op. Want we moeten daarvoor periodiek al onze klanten spreken en dat kan nu niet."

Ondanks de grote vraag naar beveiliging van mensen uit het buitenland in thuisquarantaine speelt Inproser daar slechts gedeeltelijk op in. "We doen heel erg beperkt mee, het kan niet mijn core business worden anders doe ik iets niet goed", zegt Bilkerdijk.

 

Het moet!

Net als de andere geïnterviewden ziet ook Bilkerdijk de toekomst vrij positief tegemoet. "Ja, het moet wel gaan aantrekken. Je ziet de cijfers en je hoort dat de criminaliteit verhard. Mensen gaan beveiliging nodig hebben", zeg Bilkerdijk zelfverzekerd.

Hermelijn hoopt op vervolg van Suriname Adventures-Tan Dyaso. "Natuurlijk hopen wij dat. We hebben er in deze fase niets aan verdiend maar we hopen wel een concept neer te hebben gezet om wanneer Covid-19 minder is en de mensen weer kunnen reizen, ze ook voor ons eigen land kiezen en dat we de oorden en activiteiten op deze manier ook kunnen promoten bij de buitenlandse gasten."

Dipoikromo spreekt de hoop uit dat er meer geld komt voor volksgezondheid in Suriname. "Volksgezondheid krijgt op veel plekken in de wereld een grote hap uit de begroting van landen. Dat is niet zo in Suriname. Ik hoop dat het verandert, zodat we met Covid-19 of niet, de zorg naar een hoger niveau kunnen tillen en betaalbaar kunnen houden." Holband is vol goede moed over 2020: "With God on our side komen we er wel!"

Share on Facebook    

Gerelateerde artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina