Registreren | Inloggen       Colofon
  •  
  • Home
  • Nierdialyse blijft problematisch

'Ze moeten weten hoe we hosselen om de mensen in leven te houden'

22/11/2020 06:00 - Aidy Pinas-Agodeba

'Ze moeten weten hoe we hosselen om de mensen in leven te houden'

Foto: dWT Archief  

PARAMARIBO - Terwijl het gras groeit, sterft het paard. Dit spreekwoord is van toepassing op de situatie van de dialysepatiënten, die het steeds zwaarder hebben, terwijl de dienstverleners aan het onderhandelen zijn over tarieven.

Intermed is één van de bedrijven die in de voorbije periode steeds in een 'strijd' verwikkeld is met onder meer verzekeringsmaatschappijen. Intermed Group of Companies is een bedrijvengroep, waarvan Intermed de moedermaatschappij is met daaronder tien businessunits die voor een groot deel succes boeken. Echter, dit 'succesverhaal' geldt niet voor de dialysecentra Diapura en het filiaal in het Diakonessenhuis.

Graciëlla Wongsoredjo, businessunitmanager, is heel enthousiast wanneer de Ware Tijd met haar en drie andere collega's praat. Ze legt de vinger wel gelijk op de zere plek voor wat betreft de moeilijkheden bij de dialysecentra: het tarief dat ver beneden de kostprijs ligt. Dat is nog steeds gebaseerd op de koers van SRD 2.80 voor een US dollar en het is dus achterhaald. "We hebben die nog niet aangepast gekregen bij geen enkele instantie", merkt ze op.

Directeur Jim Rasam, CEO van de Intermed bedrijvengroep, schuift aan, terwijl Wongsoredjo haar deel van het verhaal afmaakt. De eerste woorden van Rasam: "Dit is Gods werk dat we doen en deze is begonnen met luisteren naar God, die zegt help je medemens. En dat hebben we op alle fronten gedaan." Iedereen is volgens hem dankbaar voor het werk dat verzet wordt door Intermed, vooral de cliënten, behalve dan de verzekeraar. Hij stelt dat er een vergoeding gevraagd wordt van de verzekeraars, waarbij ze inzage krijgen in financiële stukken van het bedrijf, maar toch gaat de betaling moeizaam. Dat de verzekeraars nu door de koersunificatie een grote inhaalslag moeten maken, voor wat het tarief betreft, komt door hun eigen schuld. De assuradeurs hebben systematisch geweigerd om de tarieven aan te passen, terwijl ze hun premies wel aanpassen.

 

Subsidie

Vanaf 2007 voorzag Intermed -die nu de derde grootste aanbieder is van nierdialysebehandelingen - al een toenemende behoefte aan nierdialyse in Suriname. Het bedrijf stapte in de dialysebranche toen er in Suriname nog maar twee vakantiedialysecentra waren. Na veel en goed overleg, met veel overtuigingskracht, kreeg Intermed toestemming om aan de slag te gaan. Zonder veel ervaring, maar wel met veel kennis, werd in 2009 Diapura binnen drie maanden opgezet te Tamansari in het district Commewijne. Vanaf die periode tot 2012 was het tarief voor dienstverlening, toen SRD 275, het is daarna twee keer aangepast tot een maximale hoogte van SRD 550. Hoewel dit het overeengekomen tarief was, ontving Diapura dat niet altijd volledig. In 2014 toen de SRD al aan het devalueren was, werd slechts SRD 500 betaald aan Diapura. "Door besparingen lukt het wel, maar op gegeven moment kan je het niet meer volhouden. Het is zo erg geweest dat we twintig machines hadden die we door de situatie niet optimaal hebben kunnen onderhouden waardoor dertien kapot zijn gegaan", zegt hij. Intussen zijn er nog maar vijf goed functionerende machines bij Diapura en Rasam praat over een lijdensweg, maar hij koestert hoop, omdat de huidige minister volgens hem welwillend is. Het zal desondanks niet van de een op de ander dag gaan.

 

Communicatie

Rasam vindt communicatie een heel belangrijke tool. "Zelfs in de grootste armoede moet je kunnen praten en kijken hoe je eruit komt." Hij is diep teleurgesteld in de verzekeringsmaatschappijen die nu niet zo makkelijk willen communiceren en over de brug willen komen met een gepast tarief. Zijn teleurstelling komt meer om het feit dat hij na een presentatie in 1999 heeft geholpen met de samenstelling van de eerste pakketten van ziektekosten die in 2000 werden geïntroduceerd. "Ik had heel veel particuliere patiënten en ik verdien dik aan ze, maar het was niet goed voor de patiënt. Ik pleitte toen dus voor vrijwillig particulieren ziektekostenverzekering. Frappant dat nu deze jongens tegenover mij zijn. Ik zie dat ze zich nu erger gedragen dan het SZF. Men bedenkt allerlei foefjes om niet te betalen. Ze moeten weten hoe we hosselen om de mensen in leven te houden voor hen. Ze vertrappen onze menswaardigheid, maar als wij die vrede niet in ons hart hadden", zegt Rasam geïrriteerd, maar toch kalm.

Intermed levert ook diensten aan de ziekenhuizen. Die hebben ook een behoorlijke achterstand in betaling. Er is wel een module uitgewerkt met hen; een creditnota, die wel schijnt te werken. De creditnota behelst een betalingsverplichting van de leveranciers aan de klant. Intermed heeft een dusdanige relatie met de buitenlandse leveranciers, dat ze deze werkwijze kan hanteren. Echter, hij weet niet hoe lang dit zo door kan gaan, omdat de wereld verandert en bedrijven worden overgenomen door andere eigenaren die sneller hun geld willen zien.

 

Smaller pakket

Ook Ruth Ackson, assistent businessunitmanager van Diapura Diakonessenhuis, onderstreept dat financiën het grootste probleem is. Het moederbedrijf is een reddende engel, omdat het geld dat Diapura ontvangt niet voldoende is om aankopen te doen. Daarnaast moeten de verpleegkundigen die uit de Filippijnen afkomstig zijn ook in valuta betaald worden.

Ackson haar carrière bij Diapura begon in 2011 als maatschappelijk werkster. Ze heeft de situatie dus met eigen ogen zien veranderen. Ieder jaar waren er activiteiten voor patiënten, maar dat is door de jaren heen weggevallen. Er zitten ruim 150 personen in het patiëntenbestand. "We hebben heel veel moeten besparen. We gaven tijdens de dialyse bijvoorbeeld een broodje, maar dat hebben we uit het pakket moeten halen. Onze multidisciplinaire zorg is teruggebracht en het pakket bestaat nu puur uit dialyse", vertelt ze.

Thelma Vreden, chief operation officer, onderstreept het belang van een multidisciplinaire aanpak bij de behandeling. Het wegvallen hiervan heeft volgens haar impact op de situatie van de cliënten, omdat er hierdoor is gegaan aan de kwaliteit van de zorg. Vroeger bood Diapura apotheekservice aan. Alle recepten van cliënten werden verzameld en gebracht naar de apotheken. Hierdoor konden de cliënten makkelijker over hun medicatie beschikken, waardoor ze deze ook volgens advies van de deskundige kunnen gebruiken.

Vreden wijst erop dat de behandeling niet op zichzelf staat. De medicatie is ook belangrijk. Ontbreekt deze, dan komt de behandeling niet goed tot zijn recht. Om de cliënten te helpen is Diapura in juni van dit jaar gestart met een campagne, 'Doneren voor het dialyseren'. "Wij zijn niet in staat om leven te geven, maar het feit dat jij als persoon financieel inkomt, betekent dat er leven gered wordt", onderstreept Ackson. Zij roept iedereen op om ondersteuning te bieden, zowel materieel als immaterieel. De oproep is niet alleen voor Diapura, maar voor alle dialysecentra. Vreden kijkt uit naar betere tijden. De installatie van een commissie voor de regulering van de dialysesector is volgens haar een stap in de goede richting. "Dit geeft aan dat de minister de kwestie serieus neemt. Er is een brede vertegenwoordiging in de werkgroep. Alle actoren, waaronder ook vertegenwoordigers van dialysecentra en verzekeringmaatschappijen." Ze waardeert het dat de minister erkent dat er sprake is van een crisis en dat hij voorstaander is van communiceren en nadenken met elkaar over hoe de zorg betaalbaar te maken."

 

Preventief

Vreden wijst erop dat preventie ook heel belangrijk is in deze. Het is goed om de zieke mens te helpen, maar beter is het om de mens te helpen om niet in deze situatie te belanden. Ze moedigt de gemeenschap daarom aan om gezond te eten en om voldoende te bewegen.

Na twee jaar Diapura ontdekte de organisatie dat ze eigenlijk een beetje te laat was, omdat dialyse juist voorkomen moet worden. In 75 procent van alle gevallen is er sprake van verwaarloosde bloedsuiker. Als gevolg hiervan is Diabetere in 2012 in het leven geroepen. Hier wordt mensen geleerd om beter om te gaan met suikerziekte en bloeddruk.

Om de kosten beheersbaar te maken zullen de gezondheidsautoriteiten moeten kijken naar het traject dat voorafgaat aan dialyse, pre-dialyse en diabetes. Personen die hypertensie hebben of diabeet zijn moeten zoveel mogelijk proberen om geen nierschade te krijgen. Het gaat volgens haar dus niet alleen maar om het geld, maar ook om de kwaliteit van het leven.

Share on Facebook    

Gerelateerde artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina