Registreren | Inloggen       Colofon
  •  
  • Home
  • COLUMN: Cultuurbarbarisme

COLUMN: Cultuurbarbarisme

31/01/2020 14:00 - PS

Philomena Bijlhout

Philomena Bijlhout  

“Het is vreselijk. Los van je creativiteit stop je ook veel tijd in een creatie voor de gemeenschap. En men maakt het gewoon kapot.” Mijn goede mati, de kunstenaar Rinaldo Klas, stapt binnen en is not amused. Het bekende beeld van Kwakoe, op de hoek van de Dr. Sophie Redmond- en Zwartenhovenbrugstraat, is voor de zoveelste keer vernield. “Nu is zijn arm kapot bij de elleboog. Is vreselijk hoor. Het is al de derde keer in een halfjaar. Eén keer, ik had toen zelf het herstel gedaan, is een hele arm meegenomen.”

Het is bekend dat er altijd rituelen worden uitgevoerd bij het beeld van Kwakoe door verschillende soorten mensen. Op hoogtijdagen zijn er plengoffers van de officiële culturele verenigingen. Een andere keer heeft Kwakoe een pangi om en ligt er een baskiet met orgeade en switi sopi.

Ik denk niet dat hij die altijd ruikt, gezien de tirade van Rinaldo die doorgaat. "Dan was een stukje van zijn neus weg en een stukje van zijn mond." Gelukkig herstelt het directoraat Cultuur de schade altijd wel, maar het is schaamteloos en tekenend dat er weinig waardering is voor gemeenschappelijk bezit.

De binnenstad raakt in verval en de zwervers nemen steeds meer de stoepen van historische gebouwen over. Poepen en plassen in de hoeken van de oude bakstenen panden en mahoniebomen dat het geen lieve maar een smerige onlust is. Niet eerder heb ik in dit land Chinese zwervers gezien op de stoepen van de monumentale gebouwen aan de Heerenstraat.

Al maanden hebben ze er hun eigen bed and breakfast. Het feestje zwelt in de late middag aan met dronkaards die hun bier en kartonnen bed meenemen. Niemand grijpt in. Ondernemers worden op kosten gejaagd om in de stijl van de panden hun stoep te omrasteren omdat het uiteindelijk geen doen meer is om elke ochtend de menselijke stront op te ruimen.

Voor het Elisabeth Samson Huis, in dezelfde omgeving, wordt zondag in Nederland een benefietavond gehouden voor de restauratie van het pand. Samson was een 'vrije zwarte' zakenvrouw die diverse plantages had en in Amsterdam een boot liet bouwen voor het vervoer van haar producten. Een prachtig initiatief en ik hoop dat er veel geld wordt gedoneerd.

Maar er moet echt meer gebeuren want er zijn nog heel veel prachtige verhalen verbonden aan de huizen in onze historische binnenstad. Schuin tegenover het huis van Samson staat bijvoorbeeld een huis waar Nola Hatterman, op de benedenverdieping, haar atelier begon. Zo zegt mijn tante omdat wij in hetzelfde stukje geboren en getogen zijn.

Maar volgens Rinaldo Klas en Carlos Blaaker, leerlingen van Nola, woonde en werkte zij later aan de Heerenstraat in het huis Salem, dat helaas is afgebrand. Deze Nederlandse kunstenares heeft veel voor de kunst in Suriname betekend. Er is zelfs een kunstacademie naar haar vernoemd.

Het is in ieder geval hoog tijd om de kunst in onze publieke ruimten meer te waarderen en te respecteren. Rinaldo is verontwaardigd en klaarblijkelijk telkens weer verbaasd. "Men breekt zelfs de piemel af van het jongentje in de Palmentuin, dat net als Kwakoe ook door 'pa' Jozef Klas is gemaakt." Ik dacht: ik zal maar niet vragen hoe vaak want degene die dit doet, is een seksfetisjist, iemand met een uitgesproken liefde voor iets.

De oplossing voor de veelvuldige beschadigingen aan het beeld van Kwakoe is volgens Rinaldo een replica in brons of aluminium. Het origineel kan naar het Surinaams Museum en er kan misschien nog een replica naar Nederland waar jaarlijks het Kwaku Festival wordt gehouden. "Misschien willen festivalbezoekers doneren zodat het origineel behouden blijft, want als ze het beeld blijven vernietigen kun je geen tweede laten maken door iemand anders." Jozef Klas keert zich om in zijn graf met zoveel cultuurbarbarisme.

bijlhoutdwt@hotmail.com

Share on Facebook    

Gerelateerde artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina