Registreren | Inloggen       Colofon
  •  
  • Home
  • ACHTERGROND: NPS leert uit fouten

ACHTERGROND: NPS leert uit fouten

30/09/2019 00:00

NPS-voorzitter Gregory Rusland.

NPS-voorzitter Gregory Rusland.  

ACHTERGROND - NPS, de oudste actieve politieke partij van het land, bestond op 29 september 73 jaar. Ze beleefde In de jaren veertig tot zestig/zeventig haar gloriejaren, maar al drie verkiezingen achtereen is de partij in zetels achteruitgegaan en heeft er nu nog slechts drie. In verband met de jaardag blikte de Ware Tijd terug met drie partijprominenten: oud- afdelingsvoorzitter van Paramaribo Erwin Lelie, oud-voorzitter en oud-president Ronald Venetiaan en huidige voorzitter Gregory Rusland.

Tekst: Naomi Hoever

Beeld: dWT archief

Lelie: "Venetiaan heeft niet alles gedaan wat ik hem gezegd had, anders was Bouterse nooit aan de macht gekomen. Ik zei hem: 'neem het voorbeeld van Pengel'. A sorgu gi den pôti sma nanga mofinawan. Ini Van Dijk na grun fraga ben anga, Pontbuiten idem, Flora en Latour owktu."

Rusland: "Er was niet veel aandacht voor persoonlijke belangen van individuen, maar de focus was op het grotere plaatje. Aan het eind is gebleken dat de kiezer niet naar het nationaal belang kijkt, maar wat de partij voor hem of haar kan betekenen. Zo heeft de politieke tegenstander ingang kunnen vinden. Kennelijk zijn de mensen voor heel wat persoonlijke beloftes gevallen. Hierdoor is de NPS er bekaaid vanaf gekomen."

Persoonlijk belang

Lelie (80) heeft het leiderschap van de laatste vier voorzitters - Johan Adolf 'Jopie' Pengel, Henck Arron, Venetiaan en Rusland meegemaakt. Hij omschrijft de NPS als een natuurlijke partij. Lelie: "Deze partij heeft het niet slecht gedaan. Ze heeft een goede staat van dienst, maar verdient beter. Ik heb Rusland binnengebracht, en op dit moment is er niemand van wie je kunt zeggen dat die beter is. Hij heeft zich geprofileerd binnen de partij."

Lelie typeert Pengel als zijn goeroe. "Hij heeft (vooral als premier, …red.) ontzettend veel gedaan met het weinige dat hij had en heeft onder meer de eerste woningbouwprojecten tot stand gebracht en gezorgd voor bedeling - en dat heeft bijzonder goed gewerkt - want wroko no ben de. Ook heeft hij de in zijn periode bekende 'werkverschaffing' tot stand gebracht en schoolgeld afgeschaft." (Bedeling was een systeem waarbij aan de Gemenelandsweg, dicht bij de Johan Adolf Pengelstraat voedselpakketten aan minder bedeelden werden verstrekt met onder meer bakkeljauw, olie, zoutvlees, rijst en suiker. Het systeem van werkverschaffing was ingesteld om werklozen aan een baan te helpen, … red.).

Lelie: "Onder mijn leiding had de NPS in Paramaribo twaalf zetels." Hij stelt verder dat Venetiaan als president wel binnen twee jaar de economie op dreef heeft gebracht, maar niet heeft gewerkt aan versterking van de partij. "Het economisch herstel in die tijd was perfect. Er kwamen echter bigisma naar mij toe met de woorden: Bouterse taki dati a e gi mi sani. Mi e go suku mi libi na dat sey want unu no e gi mi noti. Mensen willen dat er voor hun noden een oplossing is." Lelie vertelt dat hij de eerste persoon was die de informatie vanuit het veld kreeg, omdat er geen drempel was om hem te bereiken.

Nationaal belang

Hij kreeg te horen dat de voorzitter als president voor het land dient te werken en niet voor groepen. "Politics wise" is deze zienswijze niet goed. Want je moet zorgen dat de partij steeds groter wordt." Veel mensen die de tijd van Pa Lem (Marius Lemmer, één van de stonfutu van de NPS) gekend hebben, waren teleurgesteld. Wat Pengel gedaan heeft, heeft Bouterse overgenomen. Die 'pôtisma' moet je hebben. Die zijn je soldaten. Wan man di leri kan ons op andere niveaus brengen, maar hij is niet de soldaat."

Lelie gaat terug naar de tijd van Pengel toen zijn partij alle tien zetels in het binnenland had behaald. "Het doet me pijn dat de partij een afgang heeft meegemaakt, omdat er een paar fouten zijn gemaakt." Verder stelt hij dat Venetiaan zeer geliefd was, "ma a no ben moksi nanga sma. Desondanks heb ik dankbare mensen gezien bij de partij", zegt Lelie terugblikkend op zijn periode als voorzitter van de afdeling Paramaribo.

Hij maakt zich boos dat na het verscheiden van Pengel (1970) de partij zich niet meer heeft gericht op de 'pôtisma.' Binnen zijn afdeling heeft Lelie het verstrekken van kerstpakketten, bigismadey en kinderdag geïntroduceerd. Hij heeft de afdeling vanaf 1991 tot en met 2012 geleid. Omdat de roep om verjonging groot was heeft hij een stap terug gemaakt, hoewel velen dankbaar zijn voor wat hij heeft gedaan. "Ik heb hard gewerkt voor de NPS en heel veel mensen aan werk en een woning geholpen." Hij kwam bij de partij in de moeilijke dagen van de jaren tachtig, toen er haast geen leden meer waren. Hij begon vanuit zijn omgeving in Paramaribo Noord.

Verraad

Venetiaan zegt dat het verraad van partners in het parlement op twee momenten de partij behoorlijk de das heeft omgedaan. Ook het feit dat de partij geen moordenaars en drugdealers in haar structuren toelaat maakte haar minder populair. "We hebben ons gericht op het belang van het hele volk. De NPS heeft volksbewegingen van ups en downs meegemaakt. Momenten waarop we samen met partners regeermacht hadden."

Hij zegt dat in historisch perfectief de partij op verschillende momenten in de volksvertegenwoordiging een meerderheid heeft behaald. "Het is steeds een op en neergaande beweging geweest. Vanaf 1946 hebben we daar de meerderheid behaald. In 1992 kwamen we samen met partners weer in de regering. In 1996 hebben we de verkiezingen gewonnen, maar door een aantal verraders kwamen we in de oppositiebanken terecht. Het waren parlementaire verraders die de presidentsverkiezingen in de Verenigde Volksvergadering hebben beïnvloed. In de politiek is het een op en neergaande beweging. Er is een theorie dat na twee regeerperioden er een terugval komt."

Drugsdealers

Venetiaan kwam via de onderwijsvakbeweging in de directe politiek. Hij werd voorgedragen als kandidaat voor het ministerschap van Onderwijs. Hij heeft dertien jaar de partij geleid en benadrukt dat de NPS geen leiderschapsprobleem heeft. "Men denkt dat een leider uit de lucht komt vallen. Ik heb het geluk gehad om vanaf mijn studententijd met leiderschap te leren omgaan. Soms gaat de partij in een richting die niet de directe keus van de voorzitter is. Wie positief is ingesteld en kan omgaan met verantwoordelijkheid, wordt binnen de NPS voorgedragen. Er is een grijs gebied in Suriname waar mensen hun weg vinden. Men sluit zich daarbij aan. Wij hebben het probleem gehad dat als je een drugsdealer bent je lid mag zijn, maar je moet niet er vanuit gaan dat je de NPS gaat vertegenwoordigen in organen. Wij wijzen moordenaars en drugsdealers af."

Ontevreden

Voorzitter Rusland: "Het partijbelang moet je niet verwaarlozen. Dat hebben wij wel gedaan in de periode dat wij bezig waren het land te besturen." Dit is de keiharde les die de NPS geleerd heeft. De partijleider is vanaf zijn tienerjaren sympathisant van de NPS. In 1999 werd hij lid. Nadat hij zaken op een rij had gezet, koos hij voor de NPS. "Toen ik keek naar alle partijen die op dat moment actief waren, kwam de NPS naar voren als de partij waarbinnen ik mijn idealen zou kunnen realiseren richtingondersteuning naar de ontwikkeling van Suriname. Ik had de indruk dat ik mezelf al had bewezen. Voor mij was het de tijd om mij in te zetten in algemene zin."

Nu, na twintig jaar, is hij niet helemaal tevreden over de ontwikkeling die de partij heeft doorgemaakt. Maar over de bijdrage die ze heeft geleverd zegt hij: "De NPS is de partij die op de beste manier invulling heeft gegeven aan de ontwikkeling van Suriname." In die tijd was hij docent aan de universiteit. Toen werd hij coördinator van de afdeling Planning en ontwikkeling. In 2005 werd hij minister van Natuurlijke Hulpbronnen. "Ik was van mening dat ik mij moest profileren buiten de partijpolitiek." Nadat hij gepromoveerd was in de Verenigde Staten besloot hij in 1987 terug te komen. "Ik wilde mij eerst privé profileren. Ik moest kunnen aantonen dat ik de politiek niet nodig heb om te bereiken wat ik wilde. Zowel maatschappelijk als materieel."

Nulpositie

Hij zegt dat hij zijn uiterste best heeft gedaan voor de partij. In 2012 werd hij gekozen als voorzitter. "In die dagen was er een peiling. Daaruit bleek dat de partij zat op rond 3 procent van het electoraat. Eigenlijk geen zetels. We moesten in feite vanuit een nulpositie beginnen. In 2015 hebben wij twee zetels behaald als basis. Wij hadden gehoopt dat het resultaat veel beter zou zijn. In 2010 waren het er nog vier."

Rusland verwijst naar de jaren daarvoor waar er continu sprake was van een neergaande trend voor de NPS. "Wij werken nu nog steeds aan de wederopbouw van de partij." Hij gaat terug naar het jaar 2000 waar er behoorlijk wat zetels zijn behaald, waarna de partij tien jaar lang het presidentschap heeft bekleed. Binnen deze functie is het opmerkelijk dat zij zich heeft beziggehouden met nationale vraagstukken. Zaken die te maken hadden met de economie van het land. "De koers en de stabiliteit van de financiële sector, het weder opstarten van inkomsten uit de productiesector, de situatie met Iamgold opgestart als eerste grote goudbedrijf in Suriname en afspraken met Alcoa. We hebben ons op dat soort vraagstukken geconcentreerd terwijl andere partijen bezig waren met het vergroten van hun achterban."

Hij legt uit dat de regering-Bouterse in 2015 nog leefde van de reserves en financiën die de NPS had achtergelaten. "Het feest was toen nog aan de gang en de kiezer dacht dat het goed ging in het land. Er is weer massaal op de NDP gestemd." Hij zegt dat mensen zich nu aanmelden met de woorden dat ze bedrogen zijn uitgekomen."Wij verwachten nu dat men vergelijkingsmateriaal heeft om een bewuste keus voor de NPS te maken."

Regeermacht

Ook als de partij weer regeermacht krijgt zal ze vasthouden aan het nationaal belang, maar ze zal zeker ook intern kijken naar de structuren om op partijniveau aandacht te besteden aan de achterban. Vandaar dat de NPS weer bezig is kernen op te zetten in de wijken. Hoewel de NDP als regeringspartij letterlijk met heel veel vlagvertoon aanwezig is in de wijken zegt Rusland: "Wij laten ons niet leiden door wat de politieke tegenstander doet. Het is een ongelijke strijd. Als je kijkt naar het materieel, wint de regeringspartij het van ons. Omdat zij ook dingen doet die wij niet zouden doen. Zij heeft veel meer mogelijkheden op basis van haar financiële mogelijkheden die zij heeft gecreëerd in de afgelopen jaren. Dat heeft gemaakt dat ze kennelijk heel goed bij kas zit. De NPS heeft daar weinig aandacht aan besteed in de afgelopen twintig jaar, waardoor we in een mindere positie zijn dan twee andere partijen. " De partij zal een smart-campagne voeren. "Vlaggen kunnen bedrog zijn en de verkiezingen zullen uitwijzen wat het werkelijk is." Verder zegt hij dat er heel veel mensen low profile bezig zijn, omdat ze bang zijn voor rancune.

Als politieke partij die in de afgelopen 73 jaar regelmatig regeermacht heeft gehad stelt de NPS dat als er down perioden aanbreken er kopstukken van de NDP daarmee verbonden zijn. Als er opleving is, is de NPS aan de macht. De eerste downfall  was de periode 1980-1987. Dan is er een struggle met het machtsvraagstuk, waarbij de economie langzaam begint aan te trekken. Er was een dip in de jaren negentig, weer een stijgende lijn in de jaren daarna. Een dip in de periode 1996-2000 en daarna een opleving van 2000-2010. Nu kan je concreet nagaan waar het land in zijn piek was met inkomsten. Suriname had nog nooit zoveel geld gezien als in 2011 en 2012. Binnen drie jaar was alle geld op. Nu het geld op is zijn er miljarden aan leningen bijgekomen. Als je deze trend volgt dan is de verwachting dat de NPS weer terug zal komen in de volgende regering."

Verworvenheden NPS

Enkele uitschietende verworvenheden van de NPS zijn invulling van de werking van de staat - de rondetafelconferentie - Staatbesluit uit 1954, waarbij de gebiedsdelen van Nederland autonomie kregen, ontwikkeling van de bauxiet-, aluminium- en aluinaardesector, bouw van de hydrodam onder minister-president Pengel en de onafhankelijkheid van Suriname onder premier Henck Arron. Rusland verder: "De NPS heeft de meeste huizen gebouwd in Suriname. Wij hebben sociale woningbouw gehad in Tammenga, Flora, Beekhuizen Pad van Wanica, Geyersvlijt en nog veel meer. Wat woningbouw betreft kan geen enkele partij aan ons tippen. In 2000 was Suriname bankroet, maar wij hebben de economie hersteld. In 2005 is LISP geïntroduceerd waarbij burgers geld konden lenen voor de bouw of renovatie van een woning."

De voorzittert noemt ook de ontwikkeling in de medische zorg. "In 2010 waren we zo ver dat patiënten in de regio naar Suriname kwamen voor behandeling. Wij hebben de faciliteiten gecreëerd voor inkomsten. De voorbereiding voor oprichting van Staatsolie zijn vóór 1980 begonnen. Het verdubbelen van de productie van de raffinaderij gebeurde onder ons. Goudbedrijf Newmont is nu in productie, maar is door de NPS voorbereid. We hebben de universiteit opgericht als geschenk van de regering-Pengel aan de samenleving."

Er is volgens Rusland geen partij die zich, wat verworvenheden aangaat, kan meten met de NPS. "Het volk moet dat inzien en bij de komende verkiezing ons de gelegenheid geven om te beginnen met het herstel en de wederopbouw van Suriname. Wij zullen moeten zorgen voor een zodanige structuur dat de politiek niet zoveel invloed heeft op de ontwikkelingsrichting van Suriname. We moeten structuren inbouwen dat het niet uitmaakt of er een wisseling komt van de wacht."

Als voorbeeld haalt Rusland het financiële beleid aan dat is gevoerd. "Er was een beleid waarbij gelet werd op de centjes en er waren procedures. Je moet sparen en zorgen dat je voldoende geld hebt voor moeilijke tijden. Wij hebben gezorgd voor 'reserve potten'. Het mag nooit meer gebeuren dat een regering een land bankroet maakt. We moeten maatregelen treffen dat dit ons niet meer overkomt. Maatregelen om stabiliteit te creëren voor de komende tijd, ongeacht welke regering aan de macht komt." De NPS gaat zelfstandig de verkiezing in in alle tien districten.

Share on Facebook    

Gerelateerde artikelen

Reageren op dit bericht? Bezoek onze Facebook-pagina